Ik doe elke week, elke maand en elk kwartaal een reflectie om goed in te kunnen zien hoe ik mij aan het ontwikkelen ben, wat de voortgang op mijn doelen is en wat wel en niet werkt voor mij.
Reflecties kunnen helpen in het beter inzicht krijgen op wat jouw voortgang is ten opzichte van jouw doelen, uitzoeken wat wel en niet werkt voor jou in jouw manier van werken, en beter kunnen bepalen wat jouw vervolg stappen zouden moeten zijn. Als jij niet actief uitzoekt wat wel en niet werkt, wat heeft geholpen in het halen van jouw doelen, en wat juist niet heeft gewerkt.
Mijn week reflectie is een stuk simpeler dan mijn maandelijkse of kwartaal reflecties, echter de manier waarop ik mijn reflecties blijven over het algemeen hetzelfde. Maar een aantal dingen komen in mijn reflecties altijd terug omdat ze simpel weg gewoon enorm doeltreffend zijn en ervoor zorgen dat ik eerlijk kan kijken naar de positieve dingen en mijn pijnpunten.
Wil jij ook aan de slag met reflecties? Zorg dat je dan de volgende tips gaat toepassen.
1. Hou je doelen bij de hand.
Ten eerste wil ik je aanraden om je doelen altijd bij de hand te hebben wanneer je een reflectie doet.
Het is absoluut niet verkeerd om ook over je leven in het algemeen te reflecteren, omdat je dat ook een heleboel informatie gaat geven. Echter door geen baseline toe te passen (ik ben hier, maar ik wil daar zijn) ga je niet tot conclusies kunnen komen. Door juist je doelen te betrekken wanneer je aan het reflecteren bent ga je beter inzicht krijgen in wat je heeft geholpen om dichter bij je doel te komen, of juist wat de oorzaak is geweest dat jij niet dichter bij je doel bent gekomen. Door je doelen bij je reflectie te houden zorg je ervoor dat jij je reflectie richting geeft.
Data voor je doelen gaat dan ook je beste vriend zijn. Als jij je doelen goed hebt geformuleerd dan zijn je doelen specifiek en weet hoe je deze gaat meten. Als je weet hoe jij je doel kan meten, en wanneer jij je doel hebt behaald, dan weet je ook welke statistieken je bij kan gaan houden. Naast die specifieke statistieken kan je ook gaan kijken naar statistieken die het halen van je doelen gaan ondersteunen. Zo kan je bijvoorbeeld kijken naar statistieken die het halen van je doelen makkelijker gaan maken.
Door je data te volgen weet je ook waar je moet gaan focussen, welke acties je moet gaan prioriteren in de volgende periode.
2. Hou verschillende Key Performance Indicators bij.
Key Performance Indicators (KPIs) zijn indicatoren die bijhouden hoe jij presteert, of hoe een specifiek project presteert. Ik hou graag KPIs bij die mij laten inzien hoe ik presteer. Ik volg en reflecteer op twee verschillende soorten KPIs.
Ik reflecteer op Key Performance Indicators die mij meer vertellen over hoe ik op dit moment presteer (gevolg KPIs) voorbeelden hiervan zijn, je stemming, energieniveaus of specifieke symtomen van bijvoorbeeld stress of voldaanheid. Dit geeft mij informatie over hoe ik mij in het algemeen voel, voel ik mij voldaan aan het einde van de dag, voel ik mij energiek of ben ik juist constant uitgeput.
Ik ben iemand die hele specifieke symptomen vertoont op het punt dat ik gestresst ben. Ik heb dan veel hoofdpijn voel veel spanning in mijn schouders, rug, en nek en mijn kaken. Dit is iets wat ik heb geleerd door te leren luisteren naar mijn lichaam en echt stil te staan bij hoe ik mij fysiek en mentaal voel. Ik kan mijn eigen signalen nu veel beter interpreteren.
Voorbeelden van gevolg KPIs zijn:
- Symptomen van stress (of andere gevoelens, kunnen ook positieve emoties zijn)
- Moodtracker (om je stemming bij tehouden)
- Energie tracker (hoeveel energie heb jij in de ochtend, middag of avond)
- Negatieve/Positieve zelfpraat. (hoe positief of negatief denk jij over jezelf op het moment)
Denk na over hoe jij je voelt wanneer jij in een goede stemming bent, en wanneer je in een slechte stemming bent. Gebruik deze informatie om je te leiden naar wat de juiste beslissing is voor jou.
Daarnaast volg ik en reflecteer ik ook op Key Performance Indicators die mij laten weten of ik die dingen doe die mijn performance gaan verbeteren (baseline KPIs). Ik zie deze elementen, gewoontes vaak als een baselines om goed te kunnen presteren en laten mij weten of ik goed voor mijzelf zorg. Ik heb een artikel geschreven over hoe ik mijn eigen welzijn nu prioriteer boven mijn andere doelen. Hier leg ik uit hoe ik heb gemerkt dat als ik goed voor mijzelf zorg dat ik beter ga presteren omdat ik vaak meer energie, meer zelfvertrouwen en minder controlerend ben.
Voorbeelden van baseline KPIs die je kan bijhouden zijn:
- Gezond eten
- Genoeg water drinken
- Sporten & Beweging
- Genoeg rust pakken
- Meditatie
- Journaling om bewust te zijn van je eigen gedrag en gedachtes.
- Hoeveel je slaapt per nacht.
Identificeer hier gedrag en activiteiten die jou specifiek gaan helpen om beter voor jezelf te zorgen en zorg er dan ook voor dat je gaat bijhouden wat voor effect dat heeft op je stemming, je stressniveaus, en of je bijvoorbeeld productiever kan werken. Beter voor jezelf zorgen gaat je helpen beter te presteren, omdat je zoveel meer kan gaan geven.
3. Start je reflectie met wat er goed is gegaan.
Begin je diepere reflectie altijd met wat goed is gegaan in de afgelopen periode. Positiviteit is belangrijk, en het trainen van positiviteit zien is essentieel omdat je ook moet kunnen zien wat wel heeft gewerkt.
We zijn als mens makkelijk geneigd om alleen dingen te zien die nog niet zijn hoe we ze zouden willen hebben. Het is te makkelijk om alle imperfecties te zien in plaats van alle elementen die wel voor ons hebben gewerkt. Het is essentieel dat je meer positief gaat denken omdat je dan niet alleen meer positiviteit gaat zien, maar ook meer positiviteit zal aantrekken. Het is een win-win situatie.
Persoonlijk kan ik zelf ook erg negatief/streng voor mijzelf zijn als ik mij minder goed voel. Ik krijg dan een sterk gevoel dat ik niet ‘goed genoeg’ ben. Alle dingen die wel goed zijn gegaan is dan een blinde vlek voor mij. Als ik mijn gedachte laat gaan over wat er allemaal beter had kunnen gaan, vind ik het lastiger
Verder heeft onderzoek ook uitgewezen dat dat wij verliezen en negativiteit dubbel zo sterk voelen als een gelijke winst of positiviteit. Onze breinen zijn geconditioneerd om verliezen te willen ontwijken, veel meer dan wij risico’s zouden willen nemen om een beloning te kunnen krijgen.
Een goed voorbeeld hiervan is de kans op het winnen van de loterij vs. de kans op het krijgen van een terminale ziekte. De kans op het winnen van de staatsloterij op nieuwjaarsavond is 0,000014%. Een extreme lage kans. Als je mensen zou vragen of ze een klein bedrag willen betalen om de loterij te winnen, zouden ze dat niet zien als een groot verlies zien als ze niet winnen. Als je mensen zou vragen of ze de loterij zouden willen winnen in ruil voor dezelfde kans dat ze een terminale ziekte zullen oplopen binnen een korte periode, zouden veel mensen lang twijfelen en waarschijnlijk dat risico vermijden.
We zijn als mens geconditioneerd om verliezen te willen vermijden en zo min mogelijk risico’s te nemen voor onze beloningen.
Je kan jezelf wel trainen om beter te worden in het zien van de positieve dingen, en je blinde vlek zichtbaar te maken. Begin daarom altijd met deze vraag ‘wat is er goed gegaan’ en duik niet direct in wat er wel beter had kunnen gaan. Je wilt namelijk je brein trainen om duidelijk te zien wat wel goed is gegaan, en niet te leven vanuit een risico vermijdend/angst perspectief, je wilt in je reflectie alles duidelijk kunnen zien.
4. Reflecteer op wat beter had kunnen gaan.
Lees dit goed, dit zegt niet schrijf op wat niet goed is gegaan, het vraagt je om te reflecteren of wat beter had kunnen gaan.
Wat niet goed is gegaan zegt niks over wat jij echt daadwerkelijk wilt verbeteren. Soms kan je namelijk gewoon genoegen nemen met dingen die niet perfect gaan als zij verder geen verdere impact hebben op wat je daadwerkelijk wilt bereiken. Zelfs hier kan je al gaan prioriteiten wat je echt belangrijk vindt. Je hebt er namelijk niks aan om op te schrijven wat allemaal niet goed is gegaan, niks zal namelijk 100% perfect zijn gegaan. Focus in plaats daarvan op reflecteren of wat je wel wilt gaan verbeteren.
Je kan hier ook de tijd nemen om te reflecteren om wat de redenen zijn dat je iets niet hebt bereikt. Wees hier niet te oppervlakkig. Je mag onderzoeken wat jouw beweegredenen zijn geweest om iets wel of niet te doen. Wat heeft tot deze keuzes geleid en waarom zou je het willen veranderen, en wat voor effect zou je dan willen bereiken. Hier mag je echt gaan leren van je fouten. Dit is namelijk de reden dat je reflecties doet, om te leren hoe je processen en uitkomsten kan gaan verbeteren.
Als je nog niet zo goed weet wat je wel en niet wil verbeteren. Schrijf dan in eerste instantie op wat allemaal niet goed is gegaan. En stel jezelf dan de kritische vraag, wat gebeurt er als het zo blijft gaan, wat zijn de consequenties? Dit zal je meer duidelijkheid moeten geven wat je echt wil gaan veranderen, wat je eigenlijk niet zo heel veel uitmaakt omdat de impact minimaal is.
5. Neem de tijd voor jou reflecties.
Als laatste tip wil ik je op het hart drukken om te zorgen dat je tijd neemt voor je reflecties. Als jij echt dieper in wilt gaan op wat er de afgelopen periode is gebeurd en wat dit voor jou betekent, kan ik alleen maar aanraden om de tijd te nemen om er dan ook echt diep op in te gaan.
Het doen van een reflectie zegt niks over de kwaliteit van de reflectie. Je kan een reflectie doen door alleen de feiten op te noemen van de afgelopen periode en verder niet in te gaan op wat dit zou kunnen betekenen en welke veranderingen je wilt doorvoeren. Dan is het een simpel dossier van wat er in de afgelopen periode is gebeurd. De magie gebeurt pas wanneer je ook daadwerkelijk gaat leren van je fouten en die kennis gaat toepassen op de volgende periode.
Elke reflectie kan je zo uitgebreid of juist oppervlakkig maken als jij zelf wilt. Elk heeft zo’n zijn voordelen en nadelen, maar ook risico’s en nieuwe mogelijkheden. De hoeveelheid tijd die ik neem voor elke reflectie ligt eraan wat voor reflectie het is (wekelijks, maandelijks of kwartaal. Daarnaast maak ik ook extra tijd hiervoor vrij wanneer ik meer vastzit waar ik nu ben en merk dat ik blinde vlekken heb. Ik maak meer tijd vrij als ik uit mijn patronen wil stappen en meer overzicht wil creëren. Er zijn ook momenten waar ik minder tijd nodig heb omdat ik beter mijn eigen plan volg.
Doe wat goed voelt, en wees eerlijk met jezelf, hoe moeilijk of oncomfortabel dat misschien wel kan zijn.